آیا باستان شناسان برای نجات شهر هرمز اردشیر به اهواز آمده اند؟

کاوش‌های باستان شناسی در مسیر 23 کیلومتری خط یک مترو اهواز که احتمال داده می شود محل شهر هرمز اردشیر باشد آغاز شد. از آغاز کاوش های باستان شناسی در مسیر 23 کیلومتری خط یک مترو اهواز بیش از دو هفته می گذرد که  در این فصل کاوش، 28 ایستگاه مترو مورد گمانه زنی و کاوش قرار می گیرد.

پیش از این گفته شده است که خط یک مترو اهواز به همراه 4 خط دیگر آن، از محدوده شهری تاریخی متعلق به دوره اردشیر به نام هرمز اردشیر عبور می کند.

بهزاد فریادیان درباره کاوش‌های فصل اول مترو اهواز به خبرگزاری میراث خبر گفت: «هدف اصلی این کاوش ها ایستگاه های مترو است و در صورتی که هنگام کاوش به محوطه های دیگری در نزدیکی ایستگاه ها نیز مشکوک شویم، در آن مناطق نیز گمانه های باستان شناسی ایجاد خواهیم کرد.»

وی در ادامه گفت: «4 خط دیگر مترو که البته کوتاه تر از خط یک هستند نیز وجود دارند که در فصول آینده آن ها نیز مورد بررسی قرار می گیرند. اما فصل یک به خط یک مترو اهواز مربوط می شود که فاز یک عملیاتی مترو نیز هست.»

فریادیان در حالی عنوان می کند که این کاوش ها به مدت 2 ماه به طول می انجامد که مدت ماموریت او در اهواز 45 روز است. انجمن دوستداران میراث فرهنگی تاریانا خوزستان در 27 آذر 1386 ، پس از اطلاع از وجود لایه های باستانی در میدان دروازه اهواز ، سازمان میراث فرهنگی را از این موضوع مطلع نمود که از آن پس تا کنون دوستداران میراث فرهنگی برای نجات وجود احتمالی شهر هرمز اردشیر که در سال 1310 به ثبت رسیده تلاش های فراوانی نمودند.

حضور بهروز فریادیان در اهواز برای کاوش در مسیر قطار شهری در حالی آغاز شده است که شنیده های ما حاکی از آن است ، این گروه در پی ماموریت دیگری به اهواز آمده اند نه نجات محدوده باستانی که پیشتر همکاران آقای فریادیان وجود لایه های باستانی را در آن تائید کرده اند.

در سال 1310 باستان شناسان  هنگام بررسی اهواز به محلی که احتمالا محل عبور خط یک مترو اهواز است به عنوان شهر هرمز اردشیر اشاره کردند و آن را به ثبت رساندند. از آن تاریخ تا کنون این محل مورد بررسی قرار نگرفته بود و با آغاز فعالیت مترو اهواز زمزمه بودن شهر هرمز اردشیر آغاز شد. این در حالی است که هرمز اردشیر از جمله شهرهای مهم دوره ساسانی است که در صورت شناسایی محل آن، احتمالا باستان شناسان باید با محوطه عظیمی مواجه شوند.

سخنگوی انجمن دوستداران میراث فرهنگی تاریانا خوزستان ضمن تشکر از اهتمام پژوهشکده باستانشناسی کشور برای اعزام یک گروه باستان شناس به خوزستان جهت کاوش در خط یک مترو گفت: ما به عنوان دوستداران میراث فرهنگی از حضور باستان شناسان ابراز امیدواری می کنیم اما واقعیت امر این است که بررسی های میدانی  و اطلاعات کسب شده ما حاکی از آن است که این گروه به منظور تسریع در اجرای پروژه قطار شهری ، هیچ گاه نتایج دقیقی را اعلام نخواهد کرد.

مجتبی گهستونی افزود: علی رغم اینکه ما از سوی انجمن با سرپرست تیم کاوش جلسه ای برگزار نمودیم و ایشان را نسبت به دغدغه های خود مطلع نمودیم و در خواست کردیم که با هدف آشنایی ما با عملکرد کاوشگران و ایجاد همکاری متقابل ، مجوز بازدید هیات مدیره انجمن دوستداران میراث فرهنگی تاریانا  را به همراه کارشناسانی که به همراهمان خواهند بود صادر نماید که ایشان امتناع کردند. این در حالی است که ما چندی پیش از این نیز از قطار شهری درخواست بازدید نمودیم که تا کنون درخواست ما هم از سوی آنان اجابت نشده است.

وی بیان داشت: عدم اصمینان ما گمانه زنی دقیق در مسیر قطار شهری از زمانی آغاز شد که در وهله اول با بازدید هیات مدیره انجمن از گمانه زنی باستان شناسان مخالفت شد و دوم اینکه با وجود آغاز  کاوش از میدان دروازه ، این باستان شناسان به جای اینکه گمانه های خود را از نقطه شروع به سمت جنوب که احتمال داده می شود محوطه باستانی در آن محدوده واقع است آغاز نمایند اما مسیر خود را به سمت شمال تغییر داده است.

گهستونی اظهار داشت: اگر هر شهروندی به مناطق عامری، سخیریه ، آسیه آباد، بیست متری شهرداری و حصیرآباد توجه نماید متوجه خواهد شد که این مناطق بر روی یک بلندی قرار دارند. وجود تپه های باستانی در سخیریه و حصیر آباد، اسقرار این مناطق در نزدیکی رودخانه ، وجود گور دخمه در حصیر آباد از جمله دلایل  باستانی بودن مسیر قطار شهری است . به همین دلیل ما متعجب هستیم که چرا گمانه زنی را به جای اینکه به سمت تپه هدایت کنند ، کاوش خود را به سمت پائین تپه جهت داده اند.

بررسی های باستان شناسی در گزارشهای متعدد و مشاهده آثار در اطراف اهواز ودرون شهر کنونی وجود شهر هرمز اردشیر را در مجاورت کارون تایید می کند و اینک عبور ریلهای قطار در آینده نزدیک بهانه ای است برای پرداختن به اهمیت این شهر باستانی که در فهرست آثار ملی نیز به ثبت رسیده است .

سخنگوی انجمن دوستداران میراث فرهنگی تاریانا خوزستان با اشاره به تاریخ سلطنت اردشیر بابکان ، موسس سلسله ساسانی و جنگ او با اردوان پنجم گفت : وی به بنای شهر های جدید و تجدید بنای شهرها اهمیت می داد و در این دوران پایه شهرها و نهادهای اجتماعی ، اقتصادی ، سیاسی ، بازرگانی و اداری بسیار بنا گذاشته شد و از جمله این شهرها شهر هرمز اردشیر بود.

وی  در ادامه افزود : هرمز اردشیر یعنی شهری که مورد توجه و عنایت شاه و خداست که بعدها این نام کوتاهتر شد و به صورت هرمشیر در آمد و به دو بخش محل سکونت بزرگان و دانشمندان و بخش سکونت بازرگانان و پیشه وران تقسیم شد .به گفته وی پس از حمله اعراب به ایران قسمت سکونت بزرگان این شهر نابود شد و به دلیل رونق تجارت اعراب بخش باقیمانده را در لفظ عربی سوق الاهواز نامیدند .

وی با تاکید بر اینکه پرونده شهر هرمز اردشیر در تاریخ 24 شهریور ماه 1310 توسط آندره گدار به شورای ثبت آثار تاریخی و ملی کشور ارائه و به شماره 43 به ثبت رسید خاطر نشان کرد: در این پرونده نشانی این شهر محدوده شهر کنونی اهواز عنوان شده است که عکسهای هوایی که از سال 1325 در سازمان زمین شناسی موجود است و نیز سفرنامه کنت هافتوس و مادام دیون فوا از دیگر دلایل وجود این شهر در محدوده مورد ادعا میباشد .

گهستونی افزود : متاسفانه آغاز پروژه قطار شهری اهواز از فروردین سال 1386 ، موجب شد در آبان ماه قسمت هایی از محوطه باستانی شهر هرمز اردشیر تخریب شود که موضوع در اولویت رسیدگی سازمان میراث فرهنگی ، صنایع دستی و گردشگری قرار گرفته است .

شهر: 
سوژه: 
دسته بندی: 

افزودن یک دیدگاه تازه