تهران؛ چکیده قاجار

مجتبی گهستونی: مدتها بود که قصد بازدید از بافت قدیم تهران را در دستور کار خود داشتم. در سفر اواخر اردیبهشت سال ۹۱ خود به تهران، بازدید از بخش هایی از بافت قدیم به همراه علی رضا عالم نژاد و مینا کامران صورت گرفت.در سفر به تهران ابتدا با مینا کامران از دوستان دوچرخه سوار که فروردین ۱۳۹۱ به همراه همسر خود احسان معتدی به خوزستان آمده بودند راهی بافت قدیم تهران شدیم تا از بناها و گذرهای باقی مانده بازدید کنیم. در ادامه راه عالم نژاد که سالهاست وقت خود را برای تهران گردی و تهران شناسی گذاشته است همراهمان شد.نخستین بار نام عالم نژاد را به خاطر همه کوشش هایش درباره تهران از مرجان حاجی رحیم شنیده بودم.

در بخش هایی که با مینا کامران قدم در بافت تاریخی تهران گذاشتیم از حمام نواب (با قدمتی بالغ بر ۲۰۰ سال)، امام زاده یحیی (متعلق به قرن ششم) و سرو چند صد ساله اش، خانه کاظمی که نمایشگاهی از تهران قدیم در آن برپا بود بازدید کردیم. در خانه کاظمی(متعلق به دوره قاجار) که مدیریت بافت تاریخی تهران در آن قرار داشت با محمدی شهردار بافت تاریخی دیدار کردیم و به گفت و گو پرداختیم. بخشی از دیدار ما به صحبت درباره معین تجار که در تهران و اهواز املاکی دارد سپری شد.

البته عکس بالا که من در کنار علی رضا عالم نژاد و مینا کامران قرار دارم در خانه ای بسیار زیبا به نام امام جمعه گرفته شده است.

در بازار تهران که قلب بازار ایران است همه در حرکت هستند. تلاش هایی برای بازسازی آن صورت گرفتته بود اما جای کار بسیار داشت. بازار در منطقه ۱۲ تهران قرار دارد که از ۶ محله قدیمی هرکدام با ویژگی های معماری و شهری برخوردار است. بعد از ملاقات با علی رضا عالم نژاد از دوستان راهنمای گردشگری تهران که مدیریت سایت کافه تهرون را دارد راهی محله عودلاجان شدیم.

چکیده ای از همه تاریخ تهران که بزرگان زیادی در آن بوده و یا شاید اندکی از آنها هنوز هم حضور دارند. از بانک سپه در خیابان فردوسی که عبور کردیم از دوستان همراه سراغ خانه سردار اسعد را گرفتم که عالم نژاد با دست مسیر دسترسی را که البته ورود به آن ممنوع است نشان داد.این عمارت ظاهرا تتنها بننای باقی مانده از مجموعه تاریخی و معروف باغ ایلخانی دوره ناصری و یکی از زیباترین یادگارهای تاریخی شهر تهران است.

در طول مسیری که با دوستان در بافت تهران قدم می گذاشتم ضمن مشاهده خانه های مهم که رویدادهای عجیب و غریبی در آن اتفاق افتاده است با بناهایی مواجه شدم که هر کدامشان لوکیشن فیلمی بوده است.

آنچه که جالب توجه به نظر می رسید امکان استفاده آسان دانشجویان برای بررسی خانه های قدیمی تهران به منظور آماده سازی دروس دانشگاهی بود. امکانی که در بسیاری از شهرهای کشور وجود ندارد و دانشجویان به ناچار بدبختی می کشند. از اینکه با قدم زدن در بافت تاریخی تا حدود زیادی حق انتخاب برای بازدید دارم خوشحال بودم.

در بازدید ار خانه فرهنگ بازار که با تغییراتی مواجه شده بوود اتاقی بسیار زیبا، مجلل و آئینه کاری شده همراه با نقاشی وجود داشت که این بخش از خانه با سایر خانه تفاوت های ویژه ای داشت.

در مسیر بازدید از بافت تاریخی ضمن نهار خوردن در رستورانی بسیار زیبا با عنوان سفره خانه سنتی طهرون قدیم در خیابان عودلاجان که قدمتی بیش از ۳۰۰ سال دارد دیزی و کشک بادمجان میل کردیم. همچنین در ادامه مسیر با حسینیه سادات اخوی با قدمتی بیش از ۱۵۰ سال مواجه می شویم و از کوچه مروی با برخورداری از دبیرستان، حمام و... عبور می کنیم.

با وقت کمی که داریم مینا کامران و عالم نژاد سعی می کنند که مهم ترین مسائل مربوط به بافت را یادآور شوند. در این بازدید ضمن اینکه متوجه شدم که میراث فرهنگی و شهرداری هزینه هنگفتی برای تملک و مرمت هزینه کرده اند اما شدت بی توجهی به بخش هایی از بناها باعث بوجود آمدن آسیب هایی شده است.

اما بازدید از سردر باغ ملی که به عنوان دروازه ورود به میدان مشق که محوطه ای نظامی در اختیار قشون بود احداث شد بسیار جالب بود. مردم سردر باغ ملی را به عنوان نماد تاریخ معاصر و معماری خاص قدیم می شناسند.

این میدان در زمان فتحعلیشاه قاجار ۱۲۲۰ تا ۱۲۵۵۰ هجری قمری تجدید بنا شد. این باغ بعدها با تغییر کاربری ها و ساخت و سازهایی مواجه شد. اما ساختمان اداره پست۱۳۰۷، ساختمان شهربانی ۱۳۱۲، ساختمان شرکت نفت ایران و انگلیس، ساختمان شماره ۱ وزارت خارجه، ساختمان باشگاه افشران، ساختمان موزه ایران باستان و کتابخانه ملی ایران ۱۳۱۲ و... ساختمان هایی بودند که در میدان مشق ساخته شدند. در میدانی که من ودوستانم در آن قدم زدیم برای نخستین بار طیاره به هوا فرستاده شد.

بازدیدمان که به پایان رسید به سالن اجتماعات موزه ایران باستان رفتیم تا در هم اندیشی بلاگرها و موزه شرکت کنیم.

دسته بندی: 

دیدگاه‌ها

افزودن یک دیدگاه تازه