مقاله

راهنمایان گردشگری معرف همه ایران هستند

در لفظ عامیانه که ایرانی ها استاد ساختن بعضی مثل ها و متل ها هستند بعضی از اصناف وقتی که حرف می زنند می توانند " نان" بخورند. آنان هر آنچه را به مخاطب خود بگویند در ذهن شان می نشیند به همین دلیل نقش مهمی در افکار عمومی دارند.

من به عنوان یک روزنامه نگار و راهنمای گردشگری که طی سالهای اخیر دهها تور برگزار کرده و یا در آن راهنما بوده ام اعتقاد دارم بعضی از این اصناف در جامعه شناخته شده و نهادینه گردیده اند و بخشی دیگر در حال اثبات ماهیت خود هستند. راهنمایان گردشگری هم جزء دسته دوم هستند. راهنمایانی که به عنوان لیدر،گروهی را رهبری می کنند و هر آنچه را که می دانند برای مسافر خود توضیح می دهند. اینها می توانند معرف همه خوبی  و بدی های یک کشور باشند. البته راهنمایان گردشگری به خوبی می دانند که باید نقاط مثبت یک موضوع را بیان نمایند.

اما فدراسیون جهانی راهنمایان گردشگری WFTGA روز۲۱ فوریه هر سال را روز جهانی راهنمایان گردشگری اعلام کرده است که برابر است با دوم اسفند ماه که درایران نیز هرسال با مراسم مختلفی توسط فعالان گردشگری برگزار می شود.
 ادامه »

خواب آشفته پادشاهان ایلامی

خبری که در حوزه میراث فرهنگی تازگی ندارد خبر حفاری‌های غیرمجاز است.

گویا هر روز باید این اخبار را بشنویم و تنها افسوس بخوریم برای آثار ارزشمندی که در این حفاری‌های غیرمجاز به یغما می‌روند. هنوز ماجرای جیرفت و کاوش‌های غیرقانونی در چندسال گذشته را از یاد نبرده‌ایم که این بار کالبد‌شکافی تاریخ در خوزستان صورت می‌گیرد. آخرین خبر را سخنگوی انجمن دوستداران میراث فرهنگی مخابره می‌کند. با او تماس می‌گیریم. آنقدر از نگرانی «جوبجی» حرص و جوش خورده که نفس‌نفس‌ زنان از پشت خط سخن می‌گوید. گویی یکی از عزیزانش را خطر بزرگی تهدید می‌کند.

اردیبهشت‌ماه ۱۳۸۶ هنگام عملیات خاکبرداری شرکت آب‌وبرق خوزستان در یک محوطه ۲هزار و ۵۰۰ساله در رامهرمز، ۵۰۰ قطعه طلای هخامنشی به‌دست آمد  که به دوره ایلامی تعلق داشت. در میان آنها، صدها اثر تاریخی از جنس‌های مفرغ، نقره، طلا، استخوان‌ها و زیورآلات مربوط به پادشا‌هان بود و حالا بعد از گذشت حدود ۳ سال از این کشف بزرگ حفاری‌های غیرمجاز در این محدوده  صورت می‌گیرد. راستی تلاش برای خروج چندتن آثار باستانی توسط یک دیپلمات آرژانتینی را به یاد دارید؟ آن آثار از کجا به دست آمده بودند؟  ادامه »

گردشگری خوزستان را دریابیم

خوزستان یکی از غنی‌ترین استان‌های کشور است که نفت دارد و آب دارد و زمین دارد و از این‌ها هم که بگذریم از لحاظ گردشگری حداقل می‌تواند هم‌رتبه با استان فارس قلمداد می‌شود، با این حال جای افسوس و هزاران افسوس باقی است.    

سازه‌های آبی شهر شوشتر به عنوان دهمین میراث جهانی ایران در فهرست سازمان یونسکو در سال ۱۳۸۸ به ثبت رسید. به همین مناسبت قرار بود در روز ۱۵ آذر سال جاری (۱۳۸۸) و هم‌زمان با عید غدیر، جشنی در این شهر با حضور رییس جمهور برگزار شود که نهایتا این مراسم لغو شد.

عدم برگزاری جشن "ثبت جهانی سازه‌های آبی شوشتر"، بهانه‌ای است تا نگاهی به وضعیت گردشگری استان خوزستان بیندازیم که همچون استان فارس و آذربایجان غربی، دو اثر ثبت شده جهانی را در دل خود جای داده است.  ادامه »

به بهانه سومین سفر احمدی نژاد به خوزستان

قرار است محمود احمدی نژاد سومین سفر استانی خود را به خوزستان به منظور شرکت در جشن جهانی شدن سازه های آبی شوشتر با رویکرد فرهنگی انجام دهد.

این سفر از جهات مختلف برای فرهنگ و هنر خوزستان حائز اهمیت است و این بخش مهم و کمتر مورد توجه قرار داده شده را از حاشیه به متن می‌آورد. قطعا احمدی نژاد به این نتیجه رسیده که مدیریت فرهنگی چاره میراث فرهنگی است و مدیریت سیاسی را باید از فرهنگ جدا کرد.

البته انجام این سفر به معنی رضایت اهالی فرهنگ به خصوص دوستداران میراث فرهنگی از وضع موجود نیست چرا که نگاهی به آمارهای چهار ساله گذشته دولت حاکی از آن است که در کنار انواع سرمایه گذاری های انجام شده، این میزان توجه کافی نبوده و دوستداران میراث فرهنگی و حتی کارشناسان منتقد در درون سازمان میراث فرهنگی نیز اعتقاد دارند میزان تخریب ها ، تعرض ها و بی توجه یی ها به محوطه ها و بناهای تاریخی با حجم بودجه های اختصاص داده شده برای هزینه کردن در حوزه میراث فرهنگی برابری نمی کند.  ادامه »

میراث نهفته در خانه‌های قدیمی اهواز مهجور و روبه خاموشی

شهر اهواز برغم تجربه حیات در سلسله های مختلف به دلایل متعدد آثار و بناهای قدیمی این دورانها را از دست داده است و هم اکنون نیز معدود آثار به جا مانده در حال نابودی است.

به گزارش خبرنگار مهر در اهواز، شهر اهواز با توجه به قدمتی که در طول تاریخ داشته و حکمرانی سلسله هایی همچون عیلامیان، اشکانیان، ساسانیان، هخامنشیان، عباسیان، امویان، مغولان و تیموریان را تجربه کرده از اهمیت فوق العاده در تاریخ منطقه برخوردار است.

این شهر با وجودی که حیات در این سلسله ها را تجربه کرده به علتهای متعدد آثار و بناهای قدیمی این دوران را از دست داده است که می توان به حملات فراوان از ناحیه های حکومت های دیگر مثل صفاریان و دیلمیان به اهواز، درگیری و نا امنی و چپاول های صورت گرفته در این شهر در طول تاریخ به علت همین حملات، شکسته شدن سد شادروان و به زیر آب رفتن بخشی از شهر و شایع شدن بیماری های واگیردار و کشنده مثل وبا، طاعون و سل اشاره کرد.  ادامه »

سلا‌سل؛ دژی بدون زنجیر

قلعه سلاسل شوشتر سال ۱۳۵۴ بود که فهرست آثار میراث فرهنگی و آثار تاریخی و ملی ایران زمین با ثبت قلعه سلاسل (زنجیرها) شوشتر به شماره ۱۱۲۷ غنی‌تر شد. حماسه‌های ایرانی و افسانه‌های مردمی بنای شهر شوشتر را به هوشنگ، پادشاهی نسبت می‌‌دهند که در شاهنامه از او یاد شده است.

یادگار باستانی

شوشتر به لحاظ موقعیت طبیعی‌اش همواره در طول تاریخ زندگی بشر مسکونی بوده همچنین وجود کوه‌های صعب‌العبور به عنوان حفاظ طبیعی و امتداد رشته کوه زاگرس در شمال این شهر محل و ماوای مناسبی جهت اسکان انسان پیش از تاریخ بوده است. محل‌های سکونت بی‌شماری در کوه‌های منطقه و دامنه‌های آن وجود دارد که این واقعیت، بررسی‌های باستان‌شناسی این محل‌ها و محوطه‌های باستانی را برای کشف و معرفی آثار تاریخی می‌طلبد.در حمله مغول به منطقه، آسیب‌ها و خسارات جبران‌ناپذیری به شوشتر وارد آمد اما با وجود تخریب‌هایی که در طول تاریخ بر پیکر این شهر باستانی وارد آمد هرگز اهالی شوشتر از عمران و آبادانی و ساختن بناها و حصارهای غیرقابل نفوذ دست برنداشته‌اند. نگاهی به بافت قدیم شوشتر همه چیز را به اثبات می‌رساند.وقتی که وارد بافت قدیم شوشتر می‌شویم همه چیز گویای صلابت، عظمت و بزرگی است. دیوارهای سنگی آنچنان عظمتی را به بیننده القا می‌کنند که نفس‌ها در سینه‌ها کم می‌آورند.  ادامه »

بزرگترین موزه خوزستان بر روی انباشتی از رسوب ساخته می‌شود

جزیره شادی هنگامی که قدیمی ترین رستوران اهواز (رودکنار) در حاشیه کارون هنوز پابرجا و درپیچ تند جاده ساحلی گرفتار نشده بود، مشتریان، همواره از منظره پل نیمه تمام و جزیره پرازگل ولای مقابل رستوران گله می‌کردند واعتقاد داشتند که چشم انداز نازیبای رستوران، اشتهای آنها و همچنین آن حس نوستالژیک نسبت به کارون و رستوران را از بین برده است.

در اهواز، شروع هر پروژه بزرگ عمرانی معمولاً با دردسرهای زیادی همراه است، یا مشکل زمین و معارض وجود دارد، مثل جاده کمربندی ، ورزشگاه 50 هزار نفری و نیز جاده ساحلی ، یا بحث نابودی آثار تاریخی مطرح است ،مثل پروژه مترو و یا عدم جذب به موقع اعتبار که این مورد آخر در حقیقت نه تنها در اهواز که در خوزستان، تبدیل به یک اپیدمی شده است.  ادامه »

سرزمین‌های از دست رفته و حقوق ملی ایران در دریای مازندران

آغاز سخن
همزمان با اجلاس آتی سران کشور های ساحلی دریای مازندران که متاسفانه با عدم دعوت معنا دار از ایران صورت گرفته در روزهای اخیر پس از مدت ها سکوت، سهم 50درصدی ایران از این دریا به یکی از پرسش های اصلی نمایندگان ملت در مجلس شورای اسلامی تبدیل شده است. تردیدی نمی توان داشت که غالب کشور های دنیا اصل منافع ملی را اولویت اصلی تعاملات بین المللی خود قرار می دهند و در این راستا از هر فرصتی برای گسترش قلمرو و استفاده حد اکثی از پتانسیل های موجود برای دستیابی به آن بهره می برند.دراین شرایط برای ایران نیز با همجواری با 16 کشور در مرز های خشکی و آبی خود زمینه های متعددی برای تهدید تمامیت ارضی وجود دارد. تاریخ ثابت کرده کشورهای استعماری در گذشته وبسیاری از همسایگان در حال حاضر مترصدند از هر فرصت تاریخی برای سهم گیری از منافع ملی و تمامیت ارضی ایران استفاده کنند که نمونه بارز آن را می توان از سویی در سخنان جلال طالبانی رییس جمهور عراق درباره ضرورت لغو قرارداد 1975 الجزایر و ادعاهای مستمر امارات علیه حاکمیت ایران در جزایر سه گانه و نام خلیج فارس و از سوی دیگر در زیر پا گذاشتن قرارداد های معتبر 1921 و 1940ایران و شوروی و تضییع حقوق ایران در دریای مازندران توسط کشور های نو استقلال مشاهده کرد. مروری بر تاریخ روابط ایران با همسایه شمالی می تواند در هوشیاری ایرانیان جهت حفظ و حراست از تمامیت ارضی ایران در خشکی و دریا روشنگر و هشدار دهنده باشد. انکار نمی توان کردکه هر گونه ساده انگاری در این موضوع تهدید جدی منافع ملی و تمامیت ارضی ایران زمین را به دنبال خواهد داشت.  ادامه »

در یک سال گذشته چه بر سر میراث فرهنگی خوزستان آمد؟

قطعا هیچ گاه دستگاه متولی حفظ میراث فرهنگی به اندازه سالهای 1386 و 1387مورد نقد قرار نگرفت. این نقد در حالی اتفاق افتاد که دوستداران میراث فرهنگی با تلاشی خستگی ناپذیر اقدام به پیگیری اخبار مربوط به آثار و محوطه های باستانی نمودند.در طی دوسال گذشته ضربه های جبران ناپذیری بر پیکره میراث فرهنگی خوزستان به وقوع پیوست که عمده آنها مورد توجه و پیگیری دوستداران میراث فرهنگی قرار گرفت. به مناسبت پایان یک سال خورشیدی دیگر گزارشی از بعضی تخریب ها را آماده نموده ام تا به استحضار علاقمندان به میراث فرهنگی برسد.    ادامه »

ماهی قرمز، آری یا نه؟

گروه اجتماعی؛ سال می رود که نو شود. زمین نفس می کشد. به زودی میلیون ها ایرانی پای سفره های هفت سین می نشینند و دست ها را رو به آسمان می گیرند که یا مقلب القلوب ... میلیون ها ایرانی می خواهند متفاوت شوند و تحویل سال آغاز تحول شود برایشان. میلیون ها ایرانی شاد خواهند بود دور سفره یی که یک ماهی قرمز آخرین روزهای زندگی اش را طی می کند. صورت یکدیگر را خواهند بوسید در کنار تنگ ماهی سرخی که نیمه جان است. ماهی نیمه جان را می خواهند به آب خنکی جان دوباره ببخشند، دست می گیرند ماهی را... سال نو می تواند سال سل پوستی و بیماری سالمونلا باشد. همانطور که تحول می تواند تغییر سنت هایی نه چندان کهن و نه اساساً ایرانی باشد که تصور می کنیم میراث دار آنها هستیم.

این سرخ کوچک سنتی نیست  ادامه »

شهرها