زیست بوم

مجتبی گهستونی: چندی پیش پس از سفر محمدی زاده ریاست سازمان حفاظت از محیط زیست به دزفول وی تصمیم گرفت از جنگل ملی کرخه و سایت نگهداری و تکثیر گوزن زرد ایرانی بازدید نماید. او در این بازدید رودروی خبرنگاران نشست و اقدامات حفاظتی را در این سایت که در طول یک ماه گذشته بیش از ۴۵ گوزن از ۷۰ راس گوزنی که در سایت نگهداری می شود را تشریح نمود. در این جلسه وی که سعی در توجیه عملکرد خود داشت و مدام تلاش می کرد به اقدامات پس از تلف شدن گوزن ها بپردازد با انتقاد صریح اینجانب مواجه شد که البته واکنش فوری وی را به همراه داشت.

این تپه که در یک کیلومتری سایت تاریخی هفت‌تپه واقع‌شده، بیش از ۸ متر از عمق آن خاکبرداری شده، شنیده‌های حاکی از آن است که حکم بازداشت عاملان تخریب و مدیر عامل شرکت کشت و صنعت نیشکر گرفته شده است.

لوردهای مکانیکی بیش از ۸ متر از عمق تپه باستانی جنگل را تخریب کردند. این تپه که در فاصله یک کیلومتری سایت تاریخی هفت‌تپه قرار دارد طبق اظهارات کارشناسان میراث فرهنگی خوزستان چندی پیش توسط شرکت کشت و صنعت نیشکر تخریب شد.

مجتبی گهستونی: سمندر لرستانی یکی از گونه های مهم جانوری منطقه زاگرس در شمال خوزستان محسوب می شود که به دلایل مختلف از جمله زنده گیری گونه از محل زیست و تخریب زیستگاه در خطر انقراض قرار گرفته است.

سمندر لرستانی در فهرست قرمز جانوران و گونه های در خطر انقراض جهانی اتحادیه بین المللی حفاظت از طبیعت و منابع طبیعی (IUCN) قرار گرفته است.

به دلیل اهیت این گونه جانوری و در راستای حفاظت از این سمندر ارزشمند وخاص شمال خوزستان و جلوگیری از انقراض و نابودی آن به عنوان یک میراث ملی درخواست شده است که از زنده گیری، عرضه و فروش آن در اکواریوم و یا هر شکل دیگری خودداری شود.

مجتبی گهستونی: تالاب بین المللی شادگان در استان خوزستان به دلیل شباهت هایی که به هور هویزه و هورالعظیم داشت بخشی از آموزش های رزمی و عملیات شناسایی رزمندان در طول جنگ تحمیلی را در خود شاهد بود.

آن هنگام که شعله جنگ در آبادان و خرمشهر فروزان شد و مردم را آواره شهرها و روستاهای دور و نزدیک کرد شادگان با تالابش پذیرای مردم جنگ زده شد.

مجتبی گهستونی: از سر ریز آبیاری مزارع دو واحد توسعه نیشکر و صنایع جانبی میزرا کوچک خان و امیرکبیر در مسیر اهواز به خرمشهر تالابی به وسعت 18 هزار هکتار پدید آمده است.
این حوضچه عظیم که به "تالاب نیشکر" معروف شده در حوزه شهرستان خرمشهر واقع است که از سه راهی حسینیه آغاز و تا 10 کیلومتری خرمشهر امتداد می یابد.

وقتی به باغ وحش هویزه می روید با خود غذا ببرید حیوانات گرسنه اند!

مجتبی گهستونی: با اینکه بزرگ ترین باغ وحش خوزستان در شهر هویزه در جنوب غربی این استان واقع است اما بازدید کنندگان آن محدود و حیوانات و پرندگان در این باغ وحش گرسنه اند.
علی رغم وسعت قابل توجه این باغ وحش، حیوانات از گرسنگی رنج می برند و شرایط زیست مناسبی ندارند و آنچه که باعث تعجب من شد انگیزه تاسیس چنین باغ وحشی در شهر کوچکی که درآمد هایش حتی کفاف تامین مخارج شهرداری و امور شهری را ندارد بود.

مجتبی گهستونی: دهها هکتار از بیشه ای در شهرستان اهواز مورد تعرض افراد محلی قرار گرفت و به یکی از مهم ترین اراضی طبیعی اهواز آسیب جدی وارد شد.

این بیشه که در مسیر تصفیه شکر و محدوده روستای گبیر یک و بین سیل بند و رودخانه کارون قرار دارد به گفته روستائیان ۲۰۰ هکتار اما به گفته مسئولین منابع طبیعی بالغ بر ۱۰۰ هکتار وسعت دارد که با تعرض افراد محلی به این بیشه بیش از ۴۰ هکتار آن آسیب جدی دیده است. افرادی که بیشه گبیر یک را مورد تعرض قرار دادند ظاهرا مدعی شده اند که مجوز لازم را برای تخریب بیشه داشته اند که با پیگیری های لازم از سوی اداره منابع طبیعی اهواز و باز شدن پرونده قضایی در دادگستری خوزستان وجود هرگونه مجوزی که اجازه تخریب بیشه را بدهد منتفی می شود.

گزارش افراد محلی که مخالف تخریب بیشه بوده اند حکایت از این دارد که از همان ابتدای شروع تخریب بیشه با تلاش یگان حفاظت منابع طبیعی اهواز از تخریب های بعدی جلوگیری آمد و با طرح شکایت در مراجع قضایی رای توقیف عملیات تخریب دریافت شد.

مجتبی گهستونی: زندگی ۱۲۰ کیلومتر از رودخانه دز در مقطع شهرستان دزفول که تا روستای بند قیر امتداد دارد با ساخت طرح پرورش ماهیان خاویاری به خطر می‌افتد.

رودخانه دز که سومین رودخانه بزرگ ایران است با ۳۷ ریزآبه از استان های لرستان و مرکزی سرچشمه می گیرد با ورود به استان خوزستان و گذر از میان شهرستان دزفول در روستای بندقیر با دو رود گرگر و شطیط ادغام شده و کارون بزرگ را تشکیل می دهد.

اگرچه تاکنون مهمترین چالش های پیش روی رودخانه دز کم آبی و خشکسالی، نوسانات آبی و تخلیه رسوبات و در نهایت ریزش فاضلاب به رودخانه دز عنوان شده است اما احداث طرح پرورش ماهیان خاویاری نخستین پروژه عمرانی است که طبق اظهار نظر تنی چند از کارشناسان محیط زیست و فعالان این حوزه باعث می شود که آسیب های پیش روی رودخانه دز را بیش از پیش کند.

مجتبی گهستونی: در طول یک هفته اخیر از هفتم تا چهاردهم مهرماه اختلافات طایفه ای باعث شد که منطقه حفاظت شده شیمبار در شهرستان اندیکا خوزستان که از اهمیت فوق العاده ای برخوردار است بارها دچار حریق عمدی شود.

آخرین شعله های آتش در روز ۱۴ مهرماه پس از یک هفته در حالی خاموش شد که وجود اختلافات دیگر در بین ساکنان منطقه باعث شد در کوه منار یک هزار هکتار از جنگل های زاگرس دچار حریق شود.

کانون این آتش سوزی عمدی که ریشه در اختلافات طایفه های بختیاری بر سر جلوگیری از تعرض به چراگاهها دارد در طول یک هفته گذشته بارها این منطقه طبیعی – تاریخی را به کام آتش برد، مرکز شیمبار گزارش شده است.

این آتش سوزی که برای نخستین بار در سال جاری به وقوع پیوسته به دو هکتار از جنگل های منطقه حفاظت شده شیمبار که در میان مردم به شط شیمبار معروف است صدمه وارد کرده است.

مجتبی گهستونی: با اینکه براساس تصمیم اتخاذ شده توسط ستاد هماهنگی هوای پاک استان، شهر دزفول بدلیل برخورداری از شاخصهای بهداشتی وزیست محیطی اعلام شده بعنوان شهر پاک استان خوزستان معرفی شده است اما واقعا دزفول، شهر پاک خوزستان است؟

شاخصهایی که باعث شده تا این تصمیم برای دزفول اتخاذ شود، ارتقاء سرانه فضای سبز به میزان ۱۷ متر مربع، نصب تصفیه خانه فاضلاب شهری و بهره برداری از فاز اول آن و جلوگیری از تخلیه فاضلاب های شهری به رودخانه دز،ایجاد مرکز معاینه فنی خودرو های سبک، بهبود سیستم مدیریت پسماندهای شهری شامل جمع آوری مکانیزه شده پسماندها و تفکیک از مبدا باارائه آموزش های چهره به چهره به شهروندان همچنین تهیه طرح مطالعات کمپوست و بازیافت و فراهم شدن مقدمات اجرای طرح، تجهیز ۵۰ درصد از بیمارستانها به سیستم امحاء غیر سوز و تصفیه خانه فاضلاب، ایجاد و راه اندازی مرکز تحقیقات زیست محیطی شمال خوزستان و نصب و راه اندازی ایستگاه سنجش آلودگی هوااست.اما این همه واقعیت نیست.

صفحه‌ها